Examen

Waar kinderen vroeger nog vrij en zorgeloos konden groeien en verwonderen, worden ze tegenwoordig al rond hun 3e levensjaar getoetst op niveau en al bekeken wat er van hen te verwachten valt. De basisschool staat ook garant voor begeleiding, die het kind z’n meest optimale positie zal bezorgen. Na de basisschool wordt het vervolgonderwijs bezocht en wordt het kind tot heerlijke tiener met nog meer wijsheid en kennis. Het examen is dan de ultieme uitdaging om daar goed te scoren. Met een diploma op zak, kun je als mens in deze maatschappij beter aan een baan komen of een opstapje maken naar een hogere school, college, universiteit of wat dan ook.

Ik schrijf hier vaak over rouw en gemis, over verlies en vallen en weer opstaan. Dit kun je ook toepassen op het mensenleven van alledag. Zodra je geboren wordt, word je opgenomen in een systeem waarin iets van je wordt verwacht. Je wordt steeds weer bekeken of je de juiste lengte hebt, het goede gewicht, de gemiddelde taalontwikkeling en dat trekt zich door tot aan de volwassenheid. Dan word je toegevoegd aan de werkende orde. 
Elke dag verliest een kind, meer en meer vrijheid. Het moet loslaten en zich aanpassen. Het moet zich vormen naar het keurslijf van de grote intelligente wereld. Wanneer je dit niet zo snel kunt, ontstaat er steeds meer afstand en wordt het leven een onbegrijpelijke wereld. Wanneer je te gevoelig bent, te dromerig, te langzaam of te snel… Afscheid van wie je in wezen bent.

Het examen is het hoogtepunt waar al jaren naartoe wordt gewerkt en waar je veel hoop op gevestigd hebt, want met dat diploma gaan er vast en zeker nieuwe deuren open, waar nieuwe kansen mogen ontstaan en waar het kind zich misschien terug zal vinden. Na het algemene examen, kan er eindelijk gekozen worden, naar interesse en aanleg.

Eindelijk vrij, om te mogen kiezen.

Heel veel succes met het komende examen, jonge mensenkinderen! Heel veel vertrouwen in jezelf en hopelijk kun je straks jouw keuze maken, die jou aanspreken en verder zullen laten groeien.

In het donker

Alsof er een grote donkere wolk voor de zon geschoven werd en alles met grijze tinten verving. De kleuren waren minder kleurrijk en het overgrote deel van mijn blikveld zag enkel nog schemerige contouren.
Mistig werd mijn blik, dat regelmatig ook nog vertroebeld werd door tranen van machteloosheid. Verder met het leven moeten, maar eigenlijk niet willen. Verder met het leven moeten, maar eigenlijk niet kunnen. Verder met het leven moeten, maar niet weten hoe…
Hoe pak je het leven na een groot verlies weer op. Alles aan de buitenkant was hetzelfde, maar mijn hele binnenwereld lag overhoop. Terwijl ik weer vorm aan mijn toekomst probeerde te geven, merkte ik op vele momenten, dat de omgeving altijd een mening had. Deed je niets, dan moest je er niet in blijven hangen. Ging je erop uit, dan was je toch wel heel gauw over je verdriet heen. Deed je vrolijk, dan was het niet goed. Toonde ik verdriet, dan moest het ook anders gaan.
Het viel me op, dat er altijd wel iemand was, die wel een idee had, hoe je je zou moeten voelen, wanneer je rouwt.
Er is dus altijd een ander, die zijn mening deelt over hoe je het beste kunt rouwen.

Maar kan een ander die positie wel innemen? Eigenlijk niet.

Niemand kan voor een ander bepalen hoe het verlies van een dierbare gedragen moet worden. Rouwen is een eenzaam pad, dat alleen genomen moet worden. Niemand zal deze duisternis van mij over kunnen nemen.
Wat de buitenwereld ook denkt of vindt, mijn weg is mijn weg en die neem ik zoals het goed voor mij is. Er zou meer bewegingsruimte moeten komen, meer vrijheid moeten zijn om de duisternis weer met licht te kunnen vullen.  Ook tijd zou daar een belangrijke rol in kunnen spelen, want het terugvinden van licht, kleur en vreugde is niet binnen 1 jaar gedaan of überhaupt binnen een bepaald tijdsbestek. Voor elke mens is dat verschillend en het zou prachtig zijn, dat  elke mens op zijn eigen tempo zijn weg weer op zou kunnen nemen.

Duisternis kun je niet zomaar ineens laten verdwijnen, maar met aandacht, ruimte en zorg kan de zon ooit voorzichtig weer gaan schijnen.  

Hemelbrug

Ik heb me heel vaak afgevraagd of er een mogelijkheid bestond om voorbij de grenzen van de tijd te kunnen kijken. Ik heb in boeken en op Google naar antwoorden gezocht, maar kreeg nooit de gewenste informatie. Ik wilde de verbinding met mijn kind, namelijk niet verbreken. Ik heb afscheid genomen van haar lijfje. Ik was me bewust van de lege plek in het huis en in mijn leven, maar telkens als ik aan haar dacht voelde ik nog steeds de verbinding.
Ze was niet verdwenen uit mijn bestaan. Natuurlijk vond ik werk van schrijvers die zich ook in dit onderwerp hadden verdiept. Ze vertelden over mediale contacten en paranormale gesprekken. Hierin trof ik echter niet hoe ik dat zou kunnen doen, alleen dat het mogelijk was. Op deze zoektocht, werd ik steeds verdrietiger. Het lukte niet om beeld te krijgen. Het lukte niet om nog een teken te ontvangen. Ik moest het leven weer oppakken.

Tot op de bewuste avond, dat ik mijn hardloopschoenen aandeed en mijn wekelijkse aantal kilometers weer moest gaan afleggen. Ik ademde met gepast ritme, mijn voeten renden voort en mijn hart klopte zoals het hoorde. Mijn blik op oneindig en daar ineens, kwam er een gesprek opgang. Terwijl ik tegen mezelf sprak, bedacht ik dat ik het allemaal zelf verzon en dat ik het wel grappig vond. Maar toen kwamen er woorden, die ik niet kon weten en waarvan ik nooit het besef had gehad. Ineens flitste het door me heen: “Ik heb verbinding! Ik ren over de hemelbrug en heb contact!!” Ik stopte en er stroomden tranen over mijn wangen. Zie je wel… Ze is er nog steeds.

Ik weet dat er mensen zijn, die ervan overtuigd zijn, dat dood dood is. Maar waarom zou ik dat denken? Waarom zou ik mezelf vertellen, dat ik mijn kind nooit weer zal zien? Dat de lege plek, leger dan leeg is en dat deze nooit meer gevuld zal worden. Nu niet… nooit. Hoe mooi is het, dat ik nu weet, dat ze in tijd en ruimte bij me zal blijven, niet zichtbaar, maar wel voelbaar. De hemelbrug is te bewandelen. De hemelbrug die uit diep vertrouwen is gebouwd en uit liefde is ontstaan.

Vallen en weer opstaan

Na de dood van mijn kind ging ik door, vol gas, vol wilskracht, vol moed. Zoals mijn kind me het leven had voorgeleefd, zo zou ik doorleven. Mijn mouwen stroopte ik op en elke dag weer stapte ik vastberaden voort. Mijn hoofd vertelde me, dat ik verder moest en liet me de toekomst zien. Toch was dat lopen en stappen, niet meer zo gemakkelijk, als voorheen. Ik keek in de verte, waar een nieuwe horizon verwacht werd en liep. Ik tuurde en tuurde, waar mijn hoofd een nieuw leven voorspelde en stapte voort. Tot aan het moment, dat ik onderuit ging. Languit gestrekt. Mijn lichaam deed niet meer mee en ging in de verkramping zitten. Verbaasd kwam ik tot stilstand en terwijl ik daar op de grond lag, kwam het eruit. Met golven, met stormen, met tranen en pijn… Rauw viel de rouw op mijn dak. Ik brak. Ik kon niet verder lopen, ik kon niet verder gaan, ik moest de tijd nemen om te huilen. Ik merkte, dat ik op wilskracht mijn verlies nooit zou kunnen accepteren. Ik had het enkel weggestopt. Ik besefte dat ik de leegte nooit zou kunnen vullen, door alleen maar in de verte te blijven kijken. Ik moest terug, naar de dag, waarop het verlies was geleden en zonder tussenkomst van mijn hoofd, ging ik voelen. Hoe griezelig het ook leek, de tranen kregen de aandacht en sprongen en gleden en werden bevrijd. Mijn lichaam kreeg de kans om langzaam maar zeker te ontspannen. Eindelijk was er ruimte voor de emotie, die al zo lang was weggestopt.

Daar liggende op de bodem van mijn bestaan, kreeg ik weer grip. Hier begon mijn opbouw en heel langzaam vormde zich een nieuwe manier van leven. Rouw kun je niet wegstoppen. Het litteken blijft altijd zichtbaar en daar kon ik niet voor blijven wegrennen. Ik strompelde, ik viel, bleef liggen, maar stond weer op.

En … ik weet dat ik nog regelmatig zal vallen, maar dan weet ik, dat ik weer tijd moet nemen, voor mezelf en ruimte mag nemen om de ooit geleden pijn weer te bekijken. In elke levensfase, komt dit verlies namelijk weer terug, want hoe anders zou het zijn geweest, als mijn dochter was blijven leven…

Je zou de klok terug willen draaien

De klok is weer een uur vooruitgezet. Ik drukte met aandacht de wijzer van mijn keukenklok vooruit en met het veranderen van dit tijdstip, kwam er een stil verlangen bij mij omhoog.
Wat zou ik immens graag de klok een keertje terugdraaien… en dan geen uurtje, maar een paar jaren. Wat zou ik dolgraag terug in de tijd willen, waar het leven nog eenvoudig was en in balans. Geen weet hebbende van het verlies dat ik ooit zou gaan lijden. Zorgeloos en vol wensen en verwachtingen. Het huisje, boompje, beestje verhaal waar je voor altijd en eeuwig gelukkig zou leven. Ik zou het nu bijna een sprookje kunnen noemen.

Met het weten van nu, kijk ik terug en daarbij zucht ik diep. Natuurlijk moet je niet elk moment stilstaan, bij een mogelijk lijden. Natuurlijk is het ‘gewone’ leven echt heel gewoon en normaal. Je hoeft echt niet steeds bewust te zijn, van het geluk dat er is, wanneer het leven gaat zoals het gaat. Toch had ik graag met het besef van nu, meer bewust van dit geluk van toen, willen genieten.

De klok draai je echter niet terug naar ooit. Het enige wat je met dit besef kunt doen, is om de vreugde die er op dit moment toch ook altijd weer is, volledig te aanvaarden. Want morgen is vandaag al niet meer en is er weer een dag voorbij, die eigenlijk wonderlijk mooi had kunnen zijn.

Het uur is vooruitgezet. De dag is weer langer en de zon bracht al een paar mooie heerlijke dagen. In het verlangen naar ooit en toen, komt nu de kracht om op dit moment het mooiste van de tijd te maken, zodat ik over 10 jaar voor mezelf kan bepalen. Ik heb er volop van genoten en dat blijf ik in mijn leven lang doen.

Ik leef mijn sprookje ondanks verlies en tegenslagen door, met een bewuste blik op het leven, dat mij nog altijd omringd met waardevolle momenten.

Verder durven gaan

Ik keek naar een toekomst, die ik in al mijn verwachtingen niet had bedacht. Hiervoor was geen routebeschrijving. Er was geen protocol waar ik me aan moest houden. Totaal teruggeworpen op mezelf moest ik gaan. In mijn rugzak sleepte ik de leegte mee. In mijn hart zeurde de melodie van gemis. Overal was het onveilig en onbekend. Zoveel tranen, die mijn blik vertroebelden en steeds maar weer vertelden, dat dit gevoel nooit over zou gaan. Het verlies van mijn kind, zou ik nooit anders kunnen plaatsen, dan met pijn. Op de tast ging ik en voelde het gewicht van mijn rugzak op mijn schouders en dat werd een vertrouwd gevoel. Niemand kon deze last van me afnemen of overnemen. Het was mijn pijn…
Toch kwam er een dag, waarop de zon weer scheen en de stralen mij verwarmden. Even kreeg een glimlach vat op me en ik genoot. Ik schrok van dit gebeuren. Ik mocht toch niet zomaar gaan lachen. Ik had toch totaal geen reden om vrolijk te zijn. Gauw pakte ik mijn rugzak en hing het weer op mijn schouders. Somber terugkijkend naar een tijd waar ik nog onbezorgd was.
Weer kwam er een moment, dat me even weer in het licht neerzette en me voorzichtig aanraakte met een gevoel van acceptatie. Weer de schrik en weer het snelle terug stappen naar mijn sombere staat.
Enkele vragen dienden zich aan:” Mag ik nog wel gelukkig zijn?.  Durf ik nog wel gelukkig te zijn?”
Hoe vaker ik me dat afvroeg, hoe duidelijker het antwoord kwam: ”NEE!”  Mijn nieuwe levensregels hadden bedacht, dat ik na het verlies van mijn kind, nooit meer blij zou mogen zijn en als ik dat toch was, dat er dan een groot schuldgevoel naar voren kwam. Het heeft me heel wat jaren gekost, voordat ik deze regels had herschreven.
Het duurde lang om deze overtuiging geen ruimte meer te geven.
Mijn kind zou hebben gewild, dat ik weer blij zou zijn en van het leven zou genieten. Mijn kind heeft voor elke dag gevochten en er iets moois van gemaakt… Zij zou als geen ander hebben gewild, dat de toekomst voor ieder van ons weer met ontdekking en verwondering gevuld zou zijn. Haar lijfspreuk was niet voor niets:” Wat er ook gebeurt, altijd blijven lachen!”

Ik mag van mezelf weer genieten van het leven. Ik mag lachen en vrolijk zijn. Ik durf een toekomst te verwachten, waarin het gemis en de leegte zal zijn gevuld met nieuwe ervaringen en vreugde.

Afscheid nemen bestaat wel

Natuurlijk begrijp ik de tekst van het liedje van Marco Borsato “Afscheid nemen bestaat niet”… natuurlijk weet ik wat hij vertelt. Hij omschrijft het gevoel, dat een dierbaar persoon die overleden is, in elk zuchtje wind en elke veer, in elke vlinder en elke gedachte bij mij zal blijven. Ik ben het compleet met hem eens.
Maar om te weten, dat het afscheid niet echt bestaat, moest ik eerst ervaren, dat ik afscheid heb genomen van het lijfelijke bestaan van mijn kind. Thuis was de leegte bijna tastbaar. In mijn leven droop het gemis, door mijn ademhaling heel. In mijn lichaam sloeg mijn hart vertraagd en de zon kon de kou en de duisternis niet laten verdwijnen. De trein van mijn leven, was op een ander spoor komen te staan en met die trein moest ik mijn route verder gaan, terwijl er één wagonnetje minder aanhaakte. Geen vrolijk geratel, geen stoeltje dat bezet werd, geen halte waar voor gestopt mocht worden. Leegte.
Het afscheid moest wel degelijk genomen worden. Een deel van mijzelf liet ik daarbij achter. De laatste groet, het laatste kusje, de laatste streling… nooit meer.

Het nieuwe leven, dat te wachten lag na dat bewuste afscheid moest helemaal opnieuw vorm worden gegeven. Gaandeweg, met vallen en opstaan werd deze route steeds duidelijker zichtbaar. Ik kon niet terug naar het oude spoor. Met geen mogelijkheid zou mijn trein ooit weer op dat station aankomen. Met dit weten, werd mijn verlangen groter om het aan te kunnen. Met deze overtuiging tufte ik eerst voorzichtig en langzaam, maar geleidelijk aan in een constant tempo mijn toekomst tegemoet. Hoe wonderbaarlijk was het, dat ik bij elke nieuwe halte, het aan mijn kind mededeelde. Haar naam bleef ik telkens weer noemen en zo kreeg ik het voor elkaar, dat ze altijd weer aanwezig bleek te zijn. Ik nam haar mee op mijn reis en daar zal ze altijd een deel van mij blijven.

Lijfelijk is ze niet meer aanwezig, maar in alles zing ik haar naam…

Het geluid van heimwee

Soms word ik wakker met een gevoel dat zich, voordat ik mijn ogen opendoe, kenbaar maakt. Het zorgt ervoor dat ik van tevoren reeds weet, dat deze dag niet vanzelf zal gaan. Het staat met me op en loopt met me mee. Het vertelt me over een tijd, waarin alles goed was en onbezorgd. Het laat me herinneren aan een leven, waarin er geen leegte was en geen gemis. Tijdens de uren die verstrijken, blijven gedachten en gevoelens strijden om voorrang. Het hoofd benoemt de pijn en vertelt over de tranen. Mijn gevoel benoemt de liefde, het licht en de verbinding die nooit zullen verdwijnen.
In dit alles zeurt een brok in mijn keel en een zwaarte in mijn buik en is het stil… Diepe intense stilte, die wanneer ik luister, het geluid van heimwee laat horen.
Heimwee naar een verleden tijd, waar de zon altijd scheen en een lach zorgeloos was. Waar ik danste op de muziek van vreugde en vertrouwen.

Vanuit de duisternis die ontstaan is, na het overlijden van mijn kind, was vertrouwen niet meer aanwezig. Waarop zou ik nog kunnen vertrouwen? Waarom zou ik nog vertrouwen? Hoe kon ik nog vertrouwen?
Toch vond ik dat vertrouwen stukje bij beetje terug. Vertrouwen niet door hetgeen het leven met me deed, maar vertrouwen op de kracht in mijzelf. Ik ontdekte dat ik mezelf kon vertrouwen en dat ik alles aan zou kunnen wat er zich ook zou voor kunnen doen.
Vertrouwen zit niet in het leven of de ander, maar vertrouwen zit in mezelf en die bron heb ik aan kunnen boren om weer onbezorgd te lachen en verder te kunnen dansen op de muziek waarin het geluid van heimwee zo nu en dan doorklinkt.

© Karin Anbergen ~ Troostgeschenk

Achter de maskers

Terwijl het zonnetje vrolijk schijnt en ik alweer lekker buiten heb gezeten, merk ik dat Carnaval weer voor de deur staat. Ik verneem drukte om me heen en mensen die afspraken maken om de optocht te bekijken. Men gaat verkleed en met een masker op, het grote verkleedfeest vieren. Bijzonder is het, dat je pas echt los kunt gaan, wanneer je niet herkend zult worden. Eigenlijk wel een beetje jammer. 1 Keer in het jaar, kun je dan leven zoals je zou willen leven. Wild, los en vrij! Carnaval is een feest, dat gevierd wordt voordat je terug moet in een vast patroon, waar je het met minder moet doen.

Ik vraag me dan af, wanneer zetten we eigenlijk  nog meer een masker op, omdat we niet willen dat er iemand is, die iets van ons vindt of over ons zegt. We passen ons aan om vooral niet op te vallen. Misschien wel om het oordeel te ontduiken. De mening van de ander is dikwijls een leidraad voor ons eigen gedrag.

Het pad van rouw wordt ook omringd door veel meningen. Hoe vaak hoor je: ”Als ik haar/ hem was, dan zou ik het wel weten” of “Zij blijft er wel in hangen hè?” of “Hij gaat nu alweer naar een feestje!”. Allemaal meningen van anderen, die vanuit hun gezichtspunt reageren. Onze maatschappij is daarvan doorspekt en we proberen ons daar steeds weer aan, aan te passen. We blijven onder het maaiveld en doen wat er van ons wordt verwacht. Zetten wij dan niet continue een masker op? Wie ben je dan achter dat masker. Wat zit er verborgen?
Mag je zwak zijn? Mag je verdrietig zijn? Mag je krachtig zijn? Mag je opgelucht zijn? Mag je boos zijn? Heb je een schuldgevoel? Mag je je voelen zoals jij je voelt of ga je daaraan voorbij en zet jij je masker op, omdat de omgeving dat van je eist?

Kijk eens naar de manier waarop je leeft. Luister eens, naar de gedachten die in jouw hoofd hoorbaar zijn. Voel eens in jouw wezen. Wat ontdek je dan? Ben jij diegene die de dag aanvaardt zoals deze komt of is jouw gedrag de algemeen aanvaarde verwachting. Als dat zo is, dan hoop ik, dat je zoveel vertrouwen in jezelf hebt om het masker af te leggen en jouw leven te gaan leven, zoals het voor jou bestemd is. Wild, los en vrij! Elke dag en elk moment.

Moed om door te gaan

Hoe ga je verder, nadat alle drukte van het afscheid wegvalt? Hoe pak je het leven weer op, met een wond in je wezen, met leegte in je huis, met de stilte om je heen? Hoe neem je de stappen, terwijl je eigenlijk helemaal geen stappen wilt maken? Hoe is het überhaupt mogelijk om de dag aan te gaan, terwijl je niet bekend bent met het nieuwe leven?

Op deze vragen, komen geen antwoorden, het is telkens opnieuw het moment aangaan. Het stuur in handen nemen en opnieuw leren rijden, op een weg die jij nog nooit bereden hebt.
Daar heb je MOED voor nodig. Moed om in te stappen. Daadkracht om gas te durven geven. Standvastigheid om ergens weer een doel te verwachten. Vastberadenheid om het verdriet en de leegte niet de leiding te laten nemen, maar liefde, vreugde en dankbaarheid. Wanneer het leven met tegenslagen komt, helpt het niet om na deze slag te blijven liggen. Het dient je niet om de koude grond te blijven voelen en in mist te blijven hangen. De liefde toont je moed, om van de nieuwe route te gaan genieten.

Ik zeg niet, dat je nooit weer terug mag vallen, omdat de pijn weer te veel opspeelt. Ik verklaar ook niet, dat de mist ontweken moet worden, maar ik zou je graag willen vertellen over de macht die je als mens bezit. Je kunt verlies omzetten in het vinden van levenszin. Ik zou je graag willen begeleiden, naar de zachtheid van de liefde, die jou steeds weer bij de hand neemt en je meevoert naar een horizon van licht en lichte herinneringen.
Macht om de moed aan te spreken, die luistert naar de wijsheid van je hart. Het hart dat liefde vertaalt en over de verbinding vertelt, die nooit zal verdwijnen en die troostend de nieuwe weg aanwijst… die jij mag gaan.

Klik op de foto’s om naar de desbetreffende producten te gaan.